10 lutego 2023 r. o godz.19.00 zapraszamy na wyjątkowy koncert – gościć będziemy Maestro Marka Pijarowskiego, który poprowadzi zielonogórską orkiestrą. Solistą koncertu będzie Piotr Sałajczyk. Wcześniej, bo o godz. 17.00, zapraszamy na na spotkanie z Maestro (sala MCM),
które moderować będzie Krzysztof Stefański – zastępca redaktora naczelnego Ruchu Muzycznego. Wstęp wolny
PROGRAM
Stanisław Moniuszko
Uwertura do opery „Paria”
Ludwig van Beethoven
IV Koncert fortepianowy G-dur op. 58
Antonín Dvořák
IX Symfonia e-moll op. 95 („Z Nowego Świata”)
„Jest najbardziej godnym podziwu, osobliwym, artystycznym i złożonym koncertem Beethovena”, tak w maju 1809 r. na łamach „Allgemeine musikalische Zeitung” pisano o Koncercie fortepianowym G-dur Mistrza z Bonn. Kompozycja, którą pierwszy raz wykonano w pałacu księcia Josepha Franza von Lobkowitza, a następnie we Theater an der Wien, była zaskoczeniem nie tylko dla krytyki, ale i publiczności. W zdumienie wprawił już początek utworu, rozpoczęcie I części. Temat prezentuje fortepian solo, w sposób naśladujący improwizację, a nie jak to dotąd miało miejsce, orkiestra. Całość cechuje się symfonicznym rozmachem, a w wirtuozowskiej partii fortepianu wykorzystana jest pełna skala instrumentu. Co ciekawe, dziełu towarzyszy „przezwisko”. Koncert fortepianowy G-dur bywa nieraz określany jako „skowronkowy”, a to za sprawą ozdobników w Allegro moderato przywodzących na myśl ptasie trele.
XI Symfonię Dvořák napisał na zamówienie znakomitej New York Philharmonic, kilka miesięcy po przybyciu do USA. Niewątpliwie Stany Zjednoczone były dla czeskiego kompozytora „nowym światem”. Za oceanem objął stanowisko dyrektora w Narodowym Konserwatorium Muzycznym. Jako twórcę szczególnie zainteresowały go muzyka Indian oraz Afroamerykanów, będące elementem składowym tzw. muzyki amerykańskiej. Multikulturowąć Stanów była niewątpliwie źródłem inspiracji dla Dvořáka, czego doskonałym przykładem jest Symfonia e-moll. Jak przyznał sam twórca „Nie jest ważne, czy inspiracje do przyszłych narodowych pieśni amerykańskich czerpać się będzie z pieśni murzyńskich, kreolskich, indiańskich, czy też ze smętnych melodii tęskniącego za krajem Niemca lub Norwega. Zarodki najlepszej muzyki niewątpliwie leżą wśród wszystkich ludzkich plemion pomieszanych w tym kraju”. O spektakularnym sukcesie kompozycji, która zachwyciła zarówno amerykańską jak i europejską publiczność, przesadziły nie tylko etno elementy, ale tak charakterystyczna dla Czecha melodyjność i doskonała instrumentacja.
„Egzotyczną” tematyką zainteresowany był również Moniuszko, który 1869 r. wystawił operę Paria. Libretto Jana Chęcińskiego napisane na podstawie dramatu Delavigne’a tyczyło się krytyki ustroju kastowego w Indiach i wyraźnie nawiązywała do ówczesnej sytuacji wielu krajów europejskich. Operę rozpoczyna Prolog, po którym wybrzmiewa pełna dramatyzmu w skrajnych częściach Uwertura. Moniuszko w ten sposób znakomicie podkreślił jej ścisły związek z całością akcji dzieła. Napięcie budowane jest także poprzez cytaty, czego przykładem jest środkowa część Uwertury, gdzie pojawia się motyw duetu miłosnego Idamora i Neali
Piotr SAŁAJCZYK
Wszechstronny, kreatywny pianista cieszący się uznaniem międzynarodowej krytyki („wymiar mistrzowski” – „Pianiste”, „kongenialny partner” – „Münstersche Zeitung”). Występuje jako solista i kameralista. Był nominowany do Paszportu Polityki 2017 „za wrażliwość i inteligencję, z którymi podchodzi do zapomnianego na naszych estradach repertuaru”. W 2018 r. otrzymał nagrodę Fryderyk w kategorii „Album roku – muzyka kameralna” i Orfeusz „za wybitne kreacje wykonawcze muzyki polskiej”, przyznaną przez Zarząd Główny Stowarzyszenia Polskich Artystów Muzyków.
Wiele uwagi poświęca muzyce najnowszej i rzadko wykonywanym utworom. Ma na swoim koncie liczne prawykonania. Współpracuje m.in. z Apollon Musagète Quartett, Piotrem Pławnerem, Agatą Zubel i Kwartetem Śląskim. Koncertuje i dokonuje nagrań z Orkiestrą Filharmonii Narodowej, NOSPR, Polską Orkiestrą Radiową, Polską Orkiestrą Sinfonia Iuventus, AUKSO, Orkiestrą Sinfonietta Cracovia. Brał udział w festiwalach w kraju i za granicą, takich jak: Warszawska Jesień, Beijing Modern Music Festival, Musica Polonica Nova, Sacrum Profanum, Budapesztańska Wiosna, Sommets Musicaux de Gstaad, Festival Musique et Neige, Kwartet Śląski i jego goście, Festiwal Prawykonań Polska Muzyka Najnowsza, Festiwal Pianistyki Polskiej w Słupsku, Usedomer Musikfestival.
W swoim dorobku ma rejestracje płytowe (dla wytwórni DUX, CD Accord, Naxos, Hänssler) uhonorowane licznymi wyróżnieniami w kraju i za granicą (Maestro Pianiste, Pizzicato Supersonic Award, 5 de Diapason, 4 nominacje do nagrody Fryderyk, płyta miesiąca Opera Nederland, srebrny medal Global Music Awards). Nagrywał również dla Programu 2 Polskiego Radia, belgijskiej rozgłośni Musiq3, Deutschlandradio i HR2. Szczególną pozycję w jego dyskografii zajmuje czteropłytowy album zawierający wszystkie utwory fortepianowe Juliusza Zarębskiego w kolejności opusowej (DUX 2017). Kompozycje na 4 ręce zostały zarejestrowane z Marią Szwajger-Kułakowską. Jest to pierwsze kompletne nagranie wydanych dzieł tego kompozytora.
Piotr Sałajczyk jest absolwentem Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach, w klasie fortepianu Józefa Stompla. Swoje zdolności rozwijał też podczas studiów w salzburskim Mozarteum, kształcąc się pod kierunkiem Pawła Giliłowa. Obecnie jest adiunktem w macierzystej uczelni.
Marek PIJAROWSKI
Jest absolwentem wrocławskiej Akademii Muzycznej w klasie dyrygentury Tadeusza Strugały. Swoje umiejętności doskonalił na międzynarodowych kursach mistrzowskich w Weimarze pod kierunkiem, nieżyjącego już, znakomitego dyrygenta łotewskiego, Arvida Jansonsa. Od 1974 roku był związany z Filharmonią Wrocławską – początkowo jako asystent dyrygenta, później jako II dyrygent. W 1974 roku zdobył I nagrodę w Ogólnopolskim Konkursie Dyrygenckim w Katowicach oraz specjalną nagrodę Orkiestry Filharmonii Śląskiej.
Sukces ten przyniósł młodemu dyrygentowi liczne zaproszenia, wśród których szczególne znaczenie miały propozycje występów w Filharmonii Narodowej i z Wielką Orkiestrą Symfoniczną Polskiego Radia w Katowicach.
W 1977 roku uzyskał stypendium rządu austriackiego, co umożliwiło mu wyjazd do Wiednia, gdzie przez 9 miesięcy rozwijał swój dyrygencki talent w słynnej Hochschule für Musik und Darstellende Kunst pod kierunkiem prof. Karla Österreichera. W tym też czasie zetknął się bezpośrednio ze sztuką takich mistrzów batuty, jak: Herbert von Karajan, Leonard Bernstein, Georg Solti czy Claudio Abbado.
W roku 1980 Marek Pijarowski został powołany na stanowisko dyrektora naczelnego i artystycznego Filharmonii Wrocławskiej i jednocześnie przejął obowiązki dyrektora artystycznego Festiwalu Polskiej Muzyki Współczesnej we Wrocławiu – obie funkcje pełnił do 2001 roku. W latach 2002-2005 był dyrektorem artystycznym Filharmonii Łódzkiej oraz I dyrygentem Filharmonii Krakowskiej.
Marek Pijarowski był również dyrektorem artystycznym Międzynarodowego Festiwalu Chopinowskiego w Dusznikach Zdroju.
Od sezonu 2007/2008 do sezonu 2020/2021 był dyrygentem-szefem Orkiestry Filharmonii Poznańskiej.
Nieprzerwanie od 50 lat artysta w ramach działalności dyrygenckiej współpracuje ze wszystkimi orkiestrami filharmonicznymi i radiowymi w Polsce. Wielokrotnie koncertował za granicą, prowadząc polskie orkiestry, m.in.: Orkiestrę Filharmonii Narodowej (w Niemczech), Wielką Orkiestrę Symfoniczną Polskiego Radia (w Hiszpanii i we Francji), Orkiestrę Sinfonia Varsovia (w Hiszpanii), Orkiestrę Filharmonii Krakowskiej (we Francji). Dyrygował w większości krajów europejskich, a także na Kubie, w USA, Kanadzie, Korei Południowej, Chinach i Meksyku. Współpracował ściśle z Orkiestrą Prezydencką w Ankarze oraz Texas Music Festival w Houston (USA).